سوماتروپین نوعی هورمون رشد انسانی کاملا ضروری برای رشد عضلات و استخوان‌ها است که تحت شرایطی خاص و در صورت نبود تداخلات دارویی توسط پزشک با دوز مشخص تجویز می شود که باید داخل عضله یا زیر پوست تزریق کرد. در این مقاله کلیه مطالب پیرامون این دارو آورده شده است.

سوماتروپین چیست؟

سوماتروپین فرمی از هورمون رشد انسانی است که برای رشد عضلات و استخوانها بسیار مهم است. سوماتروپین برای نقص رشد در کودکان و بزرگسالانی استفاده می شود که فاقد هورمون رشد طبیعی هستند. این افراد شامل کسانی هستند که بخاطر سندرم نونان، سندرم ترنر و سندرم پرادر ویلی دچار کوتاهی قد بوده و یا در بدو تولد کوتاهی قد دارند و پس از گذشت مدت زمان مشخص، رشد جبرانی قد نداشته‌اند.

سوماتروپین چیست؟

سوماتروپین چیست؟

حتی سوماتروپین را برای افراد بالغ مبتلا به سندرم کوتاهی روده یا برای افرادی که مبتلا به ایدز هستند، به منظور جلوگیری از کاهش شدید وزن استفاده می‌کنند. شاید برای موارد دیگری نیز استفاده شود که ما به آن اشاره نکرده‌ایم.

همچنین بخوانید : عوارض مصرف استروئیدهای آنابولیک

نکات مهم در مورد سوماتروپین

در صورتی که مبتلا به سرطان، رتینوپاتی دیابتی هستید یا بخاطر سندرم پرادر ویلی تحت درمان می‌باشید و اگر اضافه وزن دارید یا با مشکلات شدید تنفسی دست و پنجه نرم می‌کنید، نباید از سوماتروپین استفاده نمایید. در صورتی که مبتلا به بیماری شدیدی مثل نارسایی ریه هستید یا در حال حاضر دارای عارضه‌هایی ناشی از جراحی، آسیب یا حتی ترومای پزشکی هستید، نباید از سوماتروپین استفاده کنید.

نکات مهم قبل از مصرف سوماتروپین

در صورتی که نسبت به سوماتروپین یا بنزیل الکل حساسیت دارید یا هر یک از شرایط زیر در مورد شما صدق می‌کند باید از مصرف سوماتروپین خودداری کنید:

  • بیماری شدید بخاطر نارسایی ریوی یا عوارضی که بخاطر جراحی یا آسیب به شما وارد شده یا دچار ترومای پزشکی شده‌اید
  • سرطان فعال
  • مشکلات چشمی بخاطر دیابت (رتینوپاتی دیابتی)
  • تحت درمان بخاطر سندرم پرادر ویلی و یا اینکه دچار اضافه وزن باشید یا اینکه مشکلات شدید تنفسی داشته باشید (از جمله آپنه خواب)

قبل از مصرف سوماتروپین اگر تا بحال چنین بیماری هایی داشته‌اید حتما با پزشک خود در میان بگذارید:

  • سرطان (بخصوص در طی کودکی)
  • دیابت
  • مشکلات تنفسی، آپنه خواب؛
  • اختلال غده هیپوفیز
  • انحنای غیرطبیعی ستون فقرات (اسکولیوز)
  • کم‌کاری تیروئید
  • آسیب به سر یا تومور مغزی
  • سرطان مغز در کودکی و پرتودرمانی

در برخی مواقع بهتر است که سوماتروپین برای کودک استفاده نشود. برخی از برندهای سوماتروپین حاوی ماده‌ای هستند که می تواند باعث ایجاد عوارض جانبی جدی یا حتی مرگ در کودکان با سن بسیار کم یا نوزادان نارس شود. به هیچ وجه این دارو را بدون توصیه پزشک معالج به کودک خود ندهید.  همچنین در صورتی که باردار هستید یا در مرحله شیردهی قرار دارید حتما این مسأله را با پزشک خود در میان بگذارید.

پیشنهاد می‌کنیم این مقاله را نیز بخوانید: سوماتروپین برای بدنسازی

نحوه مصرف سوماتروپین چگونه است؟

در مورد بیمارانی که سوماتروپین برای آنها تجویز شده است میزان دوز مصرفی و برند سوماتروپین و اینکه به چه صورتی باید مصرف کنید، کاملا بستگی به شرایط درمان و وضعیت کنونی آنها بستگی خواهد داشت. آنها باید کاملا طبق دستورالعمل‌هایی که روی دارو نوشته شده عمل کنند و دستورالعمل‌های پزشکی یا ورقه داخل بسته بندی دارو را به دقت مطالعه کنند. دارو باید دقیقا به همان شکلی که تجویز شده است مصرف شود.

محلهایی در بدن که سوماتروپین تزریق میشود

محلهایی در بدن که سوماتروپین تزریق میشود

سوماتروپین به داخل عضله یا زیر پوست تزریق می شود که البته با مراقب و رعایت بهداشت می‌توانید نحوه صحیح مصرف این دارو را یاد بگیرید تا در دفعات بعدی خودتان بدون مراجعه به پزشک سوماتروپین را تزریق کنید. با دقت دستورالعمل‌هایی را که در رابطه با مصرف دارو به شما داده شده را بخوانید. در صورتی که هر یک از دستورالعمل‌های گفته شده را متوجه نمی شوید شروع به مصرف نکنید و اگر سؤالی دارید ابتدا از دکتر خود یا داروساز مربوطه بپرسید.

تنها زمانی که آماده مصرف هستید، آمپول سوماتروپین را برای تزریق آماده کرده و اصلا دارو را تکان ندهید. در صورتی که دارو کدر به نظر می‌رسد یا تغییر رنگ داده و ذراتی در داخل آن مشاهده می‌کنید، از مصرف آن خودداری کرده و از داروساز مربوطه بخواهید داروی جدیدی به شما بدهد.

در صورتی که همراه دارو به شما سرنگ، کارتریج یا قلم تزریق داده شده، فقط از همان وسیله برای تزریق سوماتروپین استفاده کنید. در نظر داشته باشید شاید قبل از مصرف نیاز به انجام تست‌های پزشکی داشته باشید. طبق هر برنامه تغذیه‌ای که توسط دکتر یا مشاور تغذیه ای برای شما طراحی شده عمل کنید تا بتوانید شرایط فعلی خود را کنترل کنید.

نحوه ذخیره سازی و نگهداری این دارو بستگی به برند و رقیق کننده ای (Diluent) دارد که مصرف می کنید. با این حال حتما از دکتر داروساز سؤال کنید که بهترین شرایط نگهداری داروی شما چیست؟ اما بطور معمول سوماتروپین باید در دمای زیر ۱۰ درجه نگهداری شود. در صورتی که از تاریخ مصرف دارو که بر روی لیبل آن درج شده، گذشته باشد حتما آن را دور بریزید.

فقط یکبار از سوزن و سرنگ برای تزریق سوماتروپین استفاده کرده و پس از مصرف آنها را در ظروف مقاوم به سوراخ شدن بیندازید. ضمنا توجه داشته باشید که نحوه دفع این ظروف باید طبق قوانین بهداشتی باشد و از انداختن آنها در کنار سایر زباله‌های خانگی خودداری کنید. ضمنا این ظروف را حتما دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی قرار دهید.

سئوالات متدوال در مورد مصرف سوماتروپین

اگر یک نوبت مصرف سوماتروپین را فراموش کنم چه اتفاقی می افتد؟

در اولین فرصت دارو را مصرف کنید اما اگر تقریبا نزدیک به زمان مصرف دوز بعدی دارو هستید نیاز به انجام این کار نیست چون نباید در یک زمان دو بار دارو را مصرف کنید. اگر سه نوبت پشت سر هم مصرف دارو را فراموش کردید حتما با پزشک خود مشورت کنید.

اگر سوماتروپین را بیش از حد مصرف کنم چه اتفاقی می افتد؟

مصرف بیش از حد سوماتروپین باعث لرزش یا تکان شدید بدن، عرق سرد ریختن، افزایش گرسنگی، سردرد، خواب آلودگی، ضعف، سرگیجه، تپش قلب شدید و حالت تهوع می شود. مصرف بیش از حد طولانی مدت نیز شاید باعث رشد بیش از حد استخوان و پهن شدن آنها گردد.

عوارض جانبی مصرف سوماتروپین

در صورتی که نشانه های واکنش آلرژیک دارید، درخواست کمک فوری پزشکی بدهید: مثل کهیر؛ تنگی نفس؛ تورم صورت، لب ها، زبان یا گلو. کسانی که سوماتروپین مصرف می کنند، در صورتی که مبتلا به سندرم پرادر ویلی باشند، شاید دچار مشکلات جدی تنفسی شوند. لذا اگر مبتلا به این سندرم هستید و احتمالا دچار علائمی نظیر مشکلات ریوی یا تنفسی مثل تنگی نفس، سرفه یا افزایش میزان خروپف شدید، فورا با دکتر متخصص تماس بگیرید.

ضمنا به محض اینکه علائم زیر در شما بروز کردند، با دکتر متخصص تماس بگیرید:

  • بروز درد در زانو یا لگن، لنگیدن موقع راه رفتن
  • درد، تورم، گرمی یا خروج ترشحات عفونی از گوش
  • بی‌حسی یا سوزن سوزن شدن در مچ دست، دست یا انگشتان
  • تورم و پف کردگی شدید در دست و پاها
  • تغییرات رفتاری
  • مشکلات بینایی، سردردهای غیر معمول
  • تغییر در شکل یا اندازه خال روی پوست
  • درد یا تورم در مفاصل
  • پانکراتیت (التهاب پانکراس) – درد شدید در ناحیه فوقانی معده که درد آن به کمر بزند، تهوع و استفراغ
  • قند خون بالا – افزایش تشنگی، تکرر ادرار، خشکی دهان، بوی میوه ای دهان
  • افزایش فشار درون جمجه‌ای – سردرد شدید، وزوز یا زنگ زدن گوش، سرگیجه، حالت تهوع، مشکلات بینایی، احساس درد در پشت چشمها
  • علائم مشکلات در غده آدرنال یا فوق کلیه، ضعف شدید، سرگیجه شدید، کاهش وزن، تغییر رنگ پوست، احساس ضعف یا خستگی زیاد.

عوارض رایج مصرف سوماتروپین عبارتند از:

  • درد، خارش یا تغییر در پوست محل تزریق دارو
  • تورم، افزایش وزن سریع
  • درد در عضلات یا مفاصل
  • بی حسی یا سوزن سوزن شدن
  • درد معده، گاز معده
  • سردرد، کمردرد
  • علائم سرماخوردگی یا آنفولانزا، گرفتگی بینی، عطسه، گلودرد، گوش درد.

توجه داشته باشید که موارد گفته شده کلیه عوارض جانبی سوماتروپین نیستند و ممکن است در افراد مختلف به شکلهای خفیف تر یا شدیدتر مشاهده گردد. توجه داشته باشید سطح تحمل و واکنش افراد مختلف نسبت به مصرف این دارو متفاوت می‌باشد. پیشنهاد ما مشاوره دائم با پزشک متخصص در طی دوره مصرف این دارو می‌باشد.

چه داروهایی با سوماتروپین تداخل دارند؟

حتما پزشک خود را در مورد کلیه داروهایی که مصرف می‌کنید در جریان بگذارید مخصوصا اگر داروهای زیر را مصرف می‌کنید

  • قرص های پیشگیری از بارداری یا هورمون درمانی جایگزین (HRT)
  • انسولین یا داروی خوراکی دیابت
  • داروهای استروئیدی مثل پردنیزون، دگزامتازون، متیل پردنیزولون

البته این لیست کامل نیست و شاید سایر داروها هم با سوماتروپین تداخل دارویی ایجاد کنند مثل داروهای نسخه‌ای و بدون نسخه، ویتامین‌ها و محصولات گیاهی. لذا همه تداخلات دارویی احتمالی در اینجا اشاره نشده اند.

٬٬

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
شما برای ادامه باید با شرایط موافقت کنید

اگر این مطلب را دوست داشتید با دوستان خود به اشتراک بگذارید!

همچنین بخوانید:

فهرست